شاید برای شما هم پیش آمده باشد که در یک اتوبان شلوغ یا جادهای تاریک دچار پنچری شوید. در این حالت که تعویض چرخ دشوار و بسیار خطرناک است، تکنولوژی پنچررو (Run-Flat) میتواند همهچیز را بهنفع شما تغییر دهد. لاستیک ران فلت یکی از پیشرفتهترین نوآوریهای مهندسی در صنعت خودرو است که با هدف ارتقای ایمنی و حذف توقفهای خطرناک در حاشیه جادهها طراحی شده است.
در این مطلب از بلاگ اتوراسا، میخواهیم ساختار مهندسی، مزایا، معایب و ارزش خرید این تایرها را بررسی کنیم تا به شما بگوییم که آیا این تکنولوژی مناسب خودرو و جادههای ما هست یا خیر. حتما در ادامه همراه ما باشید.
ساختار مهندسی | تایر ران فلت چیست؟
برای درک عمیق این تکنولوژی، ابتدا باید به سوال «لاستیک ران فلت چیست؟» پاسخ فنی دهیم. این تایرها که با نمادهایی مانند RFT یا SSR روی دیواره خود شناخته میشوند، لاستیکهایی هستند که در صورت افت کامل فشار باد، شکل هندسی خود را حفظ میکنند. اگر بخواهیم دقیقتر بگوییم، این لاستیکها، تایرهایی با شاسی تقویتشده هستند که میتوانند وزن خودرو را بدون نیاز به هوای فشرده، برای مسافتی حدود ۸۰ کیلومتر با سرعت محدود (معمولاً ۸۰ کیلومتر بر ساعت) تحمل کنند.
راز این مقاومت کجاست و لاستیک ران فلت چگونه عمل میکند؟ برخلاف تایرهای معمولی که تنها به فشار هوا وابستهاند، در این تایرها از چندین لایه لاستیک مقاوم در دیوارهها استفاده شده است. نحوه کار لاستیک ران فلت به این صورت است که وقتی باد خالی میشود، دیوارههای جانبی (Sidewalls) خم نمیشوند و رینگ خودرو با آسفالت تماس پیدا نمیکند.
بیشتر بخوانید: لاستیک یخ شکن چیست
تکنولوژی ساخت و مکانیزم تحمل بار
تکنولوژی ران فلت معمولاً بر پایه سیستم «خودنگهدار» بنا شده است. ساختار دیواره تقویتشده ران فلت از کامپوزیتهای پلیمری خاصی تشکیل شده است که در برابر حرارت ناشی از اصطکاک (زمانی که تایر بدون باد حرکت میکند) بسیار مقاوماند.
عامل کلیدی دیگر، قدرت تحمل وزن تایر ران فلت در ناحیه طوقه (Bead) است. طراحی طوقه بهگونهای است که حتی در پیچهای تند و بدون فشار باد، تایر از رینگ جدا نمیشود. این ویژگی دقیقاً نقطه قوت آن نسبت به کاربرد لاستیک تیوبلس معمولی است که در شرایط مشابه ممکن است خطرساز شود.
تصویر
نقاط قوت | چرا خودروسازان به این سمت میروند؟
مهمترین مورد در لیست مزایا لاستیک ران فلت، تداوم حرکت است. با استفاده از این لاستیکها، در صورت پنچری نیازی به توقف فوری ندارید و میتوانید خودرو را به نزدیکترین تعمیرگاه برسانید. همچنین با حذف زاپاس و جک، وزن خودرو کاهش پیدا میکند و فضای بار بیشتری در اختیار دارید.
اگر قصد خرید لاستیک برای خودروهای مدرن را دارید، احتمالا متوجه شدهاید که اکثر برندهای لوکس مانند BMW و Mercedes-Benz این تایرها را بهعنوان استاندارد انتخاب کردهاند.
نقاط ضعف | چالشهای پیش رو
هر تکنولوژی جدیدی هزینههای خود را دارد و معایب لاستیک ران فلت هم کم نیستند. اولین مورد، سواری خشکتر (Stiff Ride) است. بهدلیل سفتی دیوارهها، ضربات جاده بیشتر به اتاق منتقل میشود. همچنین قیمت این تایرها معمولاً ۳۰ تا ۴۰ درصد گرانتر از نمونههای معمولی است. در بررسی جامع مزایا و معایب لاستیک ران فلت، نباید از سایش سریعتر آج در برخی مدلها بهدلیل نوع ترکیب مواد غافل شد.
نکته بسیار مهم برای رانندگان ایرانی، معایب ران فلت برای جاده های ایران است. چالههای عمیق و سرعتگیرهای غیراستاندارد میتوانند قاتل این تایرها باشند و ضربات شدیدی به سیستم تعلیق وارد کنند. به همین دلیل گاهی بررسی قیمت لاستیک خارجی معمولی ولی باکیفیت، گزینه به صرفهتری برای استفاده روزمره در ایران است.
سوال همیشگی | تعمیر یا تعویض؟
بسیاری از مشتریان از ما میپرسند «آیا میتوان لاستیک ران فلت را پنچرگیری کرد؟» پاسخ کارشناسی «خیر» است. از نظر فنی ممکن است سوراخ بسته شود، اما ساختار داخلی دیواره که وزن خودرو را بدون باد تحمل کرده، دچار خستگی و شکستگیهای میکروسکوپی شده است. استفاده مجدد از این تایر ریسک ترکیدن را بههمراه دارد.
اگر به فکر کاهش هزینهها هستید و بهدنبال لاستیک دولتی میگردید، باید بدانید که این نوع تکنولوژی در سبد کالاهای دولتی عرضه نمیشود و کالایی لوکس بهحساب میآید.
عملکرد در شرایط مختلف جادهای
تفاوت عملکرد ران فلت در سرعت بالا نسبت به تایرهای معمولی، پایداری بهتر آن در صورت افت فشار ناگهانی است که از انحراف خودرو جلوگیری میکند. اما عملکرد ران فلت در مسیرهای ناهموار بهدلیل انعطافپذیری کمتر، ضعیفتر است و ضربات را جذب نمیکند. در بازار داخلی، شرکتهایی مثل لاستیک بارز تمرکز خود را بر تولید تایرهای رادیال استاندارد گذاشتهاند و تکنولوژی ران فلت هنوز بومیسازی نشده است.
راهنمای خرید | بهترینها کدامند؟
برای انتخاب بهترین لاستیک ران فلت، باید سراغ برندهایی بروید که پیشرو این صنعت هستند. برندهایی مثل بریجستون، میشلن و پیرلی بهترین برندهای لاستیک ران فلت در سطح جهان هستند. اینها بهترین ران فلت برای ماشینهای لوکس را تولید میکنند و تعادل خوبی بین نرمی و امنیت برقرار کردهاند.
بااینحال، برای مدیریت هزینهها میتوانید به سراغ بهترین لاستیک ران فلت چینی بروید. برندهای چینی معتبر که دارای استانداردهای اروپایی هستند، کیفیت قابلقبولی ارائه میدهند. همچنین برندهایی مثل لاستیک بلک هاوک هم با ارائه تکنولوژیهای روز، گزینههای باکیفیت و خوشقیمتی را در اختیار مصرفکنندگان قرار میدهند.
درباره بهترین لاستیک ران فلت ایرانی باید بگوییم که فعلاً گزینهای در حد استانداردهای جهانی ران فلت در تولیدات داخلی وجود ندارد و باید از بین برندهای وارداتی یا لاستیک چینی درجه یک گزینه مناسب را برای خودرو خود انتخاب کنید.
تصویر
طول عمر مفید لاستیک ران فلت
سوال فنی دیگر این است که عمر لاستیک های ران فلت چقدر است؟ اگر پنچر نشوند، عمری مشابه تایرهای معمولی دارند. اما نکته حیاتی اینجاست که این تایرها نباید مرتباً تنظیم باد شوند، بلکه باید همیشه فشار باد استاندارد داشته باشند تا دیوارهها خسته نشوند.
در نهایت هنگام انتخاب بین بهترین لاستیک ران فلت خارجی و مدلهای دیگر، حتماً سیستم پایش فشار باد تایر (TPMS) خودروی خود را چک کنید. زیرا استفاده از ران فلت بدون سنسور باد بسیار خطرناک است (چون راننده متوجه پنچری نمیشود).
بیشتر بخوانید: لاستیک زاپاس چیست؟
جدول مقایسه فنی لاستیک ران فلت و معمولی
در جدول زیر به بررسی دو لاستیک ران فلت و لاستیک معمولی میپردازیم.
| پارامتر | لاستیک ران فلت | لاستیک معمولی |
| واکنش به پنچری | حفظ تعادل و ادامه مسیر | ازدستدادن تعادل و توقف |
| کیفیت سواری | خشک و اسپرت | نرم و راحت |
| تجهیزات مورد نیاز | سنسور باد (TPMS) الزامی | جک و زاپاس الزامی |
| قابلیت تعمیر | توصیه نمیشود | دارد |
| هزینه نگهداری | بالا (تعویض پس از پنچری) | پایین (پنچرگیری ارزان) |
ران فلت | فرشته نجات یا هزینهی اضافی؟
لاستیک ران فلت نمادی از پیشرفت تکنولوژی در جهت حفظ جان سرنشینان است. اگرچه این تایرها کمی گرانتر و خشکتر هستند، اطمینان خاطری که در جادههای طولانی و خطرناک به راننده میدهند، غیرقابل قیمتگذاری است. اگر خودروی شما فابریک به این سیستم مجهز است، حتما از همین نوع تایر استفاده کنید و سیستم تعلیق خود را با تایرهای معمولی تغییر ندهید. باتوجهبه اطلاعاتی که در این مطلب راسا ویستا تجارت (اتوراسا) ارائه کردیم، فکر میکنید استفاده از لاستیک رانفلت ارزش صرف هزینه بالا را داشته باشد؟
سؤالات متداول
منابع: tires.bridgestone.com، wikihow.com، apollotyres.com، khodrobank.com، hamrah-mechanic.com،
